منبع:
نشريه علمي پژوهشي مديريت صنعتی، شماره 1، پاییز و زمستان 1387

نویسندگان: فقيه نظام الدين,منتظري محمدمهدي*
 
* دانشگاه شيراز، ايران

چکیده:
در هر فرآيند توليد تعدادي ماشين آلات و تجهيزات و همچنين ميزان نسبتا ثابتي از نيروي انساني موجود است كه جهت انجام عمليات توليد از آنها استفاده مي شود. در بسياري از موارد با مشاهده نحوه كار يك فرآيند مي توان ديد كه تعدادي از ماشين آلات، مشغول كار نيستند ولي تعداد ديگري از تجهيزات، يكسره مشغول بكار بوده و در جلوي آنها مقدار زيادي از قطعات، آماده بسته شدن روي ماشين جهت انجام عمليات ساخت هستند و در مقابل تعدادي از كارگران به شدت مشغول كار مي باشند و حجم قابل توجهي از كار انجام نشده، در كنار آنها انباشته گرديده است. وجود زمانهاي بيكاري و يا وجود كار بيش از حد، يعني نبود توازن و تعادل در فرآيند توليد، از جمله عواملي هستند كه مشكلاتي را براي مديريت سيستم ايجاد مي كند. براي رفع اين معضلات مدير ناچار به ارايه راهكارهايي جهت بهبود وضع موجود است. يكي از راهكارهايي كه مدير مي تواند براي رفع مشكل عدم توازن و تعادل در فرآيند توليد از آن استفاده كند بحث موازنه و يا متعادل سازي خط توليد است. در اين مقاله براي حل مساله موازنه خط مونتاژ، از روش الگوريتم ژنتيك استفاده شده است. الگوريتم ارايه شده روش جديدي را به هنگام انجام عمليات تقاطع و تركيب كروموزوم ها ي والد جهت توليد فرزند و نيز ايجاد جهش در كروموزوم ها، ارايه مي دهد. و در نهايت ،كارايي جواب هاي بدست آمده از روش الگوريتم ژنتيك با روش عددي مقايسه مي شود.
 
كليد واژه: موازنه خط مونتاژ، ايستگاه کاري، عناصر کاري، روش عددي، الگوريتم ژنتيک