منبع : مجله علمی پژوهشی پايش پاييز 1385; 5(4)

چکیده:

بررسي روند حوادث در سال هاي اخير، نشانگر آن است که بشر با روند رو به رشد وقوع بلاياي طبيعي مواجه است. بروز يک بلا در ابعاد ملي ضمن ايجاد خسارات جبران ناپذير جاني، دو ضربه مهلک بر پيکره اقتصاد يک کشور وارد مي کند. يکي لطمه مستقيمي که به ثروت و دارايي هاي ملي وارد مي شود و ديگري انحراف منابع و تلاش هاي ملي از روند توسعه و دستيابي به استانداردهاي معمول زندگي که به منظور جبران خسارات و ترميم اثرات زيان بار فاجعه انجام مي گيرد. توجه به اين دو نکته، لزوم ايجاد يک بينش و نگرش صحيح و ضرورت برنامه ريزي جامع و استراتژيک در زمينه مديريت بلايا را بيش از پيش خاطر نشان مي سازد.
در برنامه ريزي استراتژيک که تمامي مراحل مختلف چرخه مديريت بلايا را دربر مي گيرد به ابعاد مختلفي پرداخته مي شود که از آن جمله مي توان به برنامه ريزي براي کاهش پيامدهاي مخرب اقتصادي ناشي از وقوع بلايا اشاره کرد. راهبردهاي مختلفي وجود دارد که مي توان با اتخاذ آنها در فرآيند برنامه ريزي از پيامدهاي مخرب بلايا و عوامل خطرآفرين به هنگام بروز بلايا و حوادث غيرمترقبه طبيعي کاست. در اين مقاله سعي شده است تا ضمن بيان اهميت برنامه ريزي استراتژيک در کاهش پيامدهاي مخرب اقتصادي ناشي از وقوع بلايا، راهبردهاي مناسب به مسوولين امر پيشنهاد گردد. برخي از اين راهبردها عبارتند از : هماهنگ کردن برنامه هاي کاهش اثرات ناشي از بلايا با برنامه هاي توسعه ملي، هدايت اقتصاد تک محصولي به سمت اقتصاد چند محصولي در مناطق آسيب پذير، توسعه فعاليت هاي اقتصادي مقاوم در برابر بلايا در مناطق در معرض خطر، توسعه سرمايه گذاري استراتژيک در بخش هاي کشاورزي، تغيير کاربري اراضي در معرض خطر.