منبع: مجله علمی پژوهشی پژوهشنامه بازرگاني پاييز 1386; 11(44)

چکیده:

در اين مقاله مزيت صنعت چرم ايران ارزيابي شده است. به اين منظور شاخص هاي مزيت شامل DRC ،RCA ،  TMو CMS براي پوست، چرم و محصولات چرمي (كفش و ساير پوشاك چرمي) محاسبه شده اند. نتايج حاصل از محاسبه شاخص ها نشان مي دهد كه ايران در صدور پوست (ماده اوليه اصلي صنعت چرم) داراي مزيت است البته چون سياست كشور جايگزيني صدور اين ماده با محصولات داراي ارزش افزوده بالاتر است، شاخص هاي مبتني بر اطلاعات تجاري بيانگر خروج تدريجي كشور از بازار پوست است.
بر حسب شاخص DRC (هزينه منابع داخلي)، كشور در زمينه چرم داراي مزيت بالقوه است و شاخص RCA (مزيت نسبي آشكار شده) نشان مي دهد كه در سال هاي اخير اين مزيت به فعل در آمده و ايران در صدور چرم داراي مزيت نسبي شده است. شاخص TM (نقشه ريزي تجاري) نشان مي دهد اگر چه كشور در گروه برندگان بازار چرم قرار گرفته است ولي بازار چرم در جهان در سال هاي اخير رو به افول است. در اين صورت شناخت بازارهاي صادراتي و اعتلاي عوامل تعيين كننده مزيت رقابتي اهميت مضاعف مي يابند. تحليل شاخص CMS (سهم بازار پايدار) نشان مي دهد كه مزيت كشور در بازار چرم پايدار نيست، اين امر علاوه بر رو به افول بودن بازار اين محصول در سال هاي اخير به انتخاب نامناسب بازارها و اثر رقابتي منفي بر مي گردد.
در زمينه محصولات چرمي اگرچه شاهد رشد صادرات هستيم، اما هنوز RCA كوچكتر از يك است، لذا كشور فاقد مزيت نسبي است. شاخص TM نشان مي دهد كه بازار اين نوع محصولات روبه افول و در نتيجه رقابت در آن دشوار است. شاخصCMS  نيز براي بيشتر بازارهاي صادراتي منفي است.
در مجموع اگرچه صادرات صنعت چرم كشور داراي رشد است اما تا رسيدن به مزيت پايدار و رقابتي به ويژه در محصولات با ارزش افزوده بالاتر فاصله دارد. پيمودن اين فاصله مستلزم توجه به عوامل تعيين كننده مزيت رقابتي چون فناوري، تحقيق و بازاريابي است.
 
كليد واژه: مزيت رقابتي، مزيت نسبي، شاخص هاي مزيت (DRC، RCA ، CMS و TM)، چرم ايران