منبع: مجله علمی پژوهشی  پژوهشنامه بازرگاني تابستان 1383; 8(31)

چکیده:

محصولات و فرآورده  هاي پتروشيمي از جمله كالاهايي هستند كه صادرات آنها در پي سرمايه گذاري هاي قابل ملاحظه  دولت طي چند سال اخير، تا حدود قابل توجهي در سبد صادراتي كشور جاي گرفته است. واحد هاي توليد كننده اينگونه اقلام بدليل فراهم بودن عوامل توليدي فراوان و تكنولوژي وارداتي در دسترس و نيز علاقه مندي سرمايه گذاران خارجي در سرمايه گذاري اين بخش از اقتصاد، از سود دهي نسبتا بالايي برخورد ار هستند. با توجه به اين امكانات در كشور ضرورت دارد، استراتژي توسعه صادرات محصولات مورد نظر نيز مشخص شود تا بر اساس آن راهبر دهاي عملي جهت صادر كنندگان و نيز مسئولين امر در برنامه  ريزي بازرگاني كشور ارائه گردد. مقاله حاضر ضمن بررسي بازار هاي هدف محصولات منتخب پتروشيمي كشور، پاسخگوي سئوالات ذيل مي باشد:
ک ايران در كداميك از فرآورد ه هاي صادراتي مربوط به پتروشيمي داراي مزيت مي باشد؟
ک طرف هاي تجاري ايران در خصوص فرآورد ه  هاي پتروشيمي تا به حال چه كشور هايي بوده اند و آيا صادرات به اين كشور ها از درجه ثبات بالايي برخور دار بوده است؟
ک عمده ترين بازار هاي هدف صادراتي محصولات پتروشيمي ايران كدامند؟
ک چه فرصت ها و تهديداتي براي اقلام صادراتي ايران در بازار هاي جهاني وجود دارد؟
مقايسه نتايج اولويت بندي بازارهاي هدف با آنچه كه در سالهاي گذشته رخ داده، نشان مي دهد كه تفاوت قابل ملاحظه اي ما بين بازارهاي بالقوه و بالفعل وجود دارد، بدين معني كه بازارهاي هدف بالقوه عمدتاً بازارهاي بالفعل نيستند. از جمله دلايلي كه مي توان جهت اين تفاوت ها ارائه نمود، اين است كه صادرات تا به حال در چارچوب يك استراتژي بازاريابي مدون واصولي صورت نگرفته و عمدتا موردي و متأثر از روابط سياسي و ديپلماتيك كشور با كشورهاي خريدار بوده است. اين در حالي است كه در اكثر كشورهاي خاورميانه، توليد و صادرات محصولات پتروشيمي از طريق شركت هاي چند مليتي صورت گرفته و نهايتا از مزاياي بازارهاي انحصاري و شبه انحصاري برخوردار گرديد ه اند. از اين گذشته، كيفيت محصولات اين شركت ها نيز به سبب برخورداري از تكنولوژي بالا در حد استانداردهاي جهاني بوده، به طوريكه صادركنندگان به راحتي توانسته اند بخش عمده اي از بازارهاي جهان را به خود اختصاص دهند.
بنابراين، كشورهايي كه بازار آنها به عنوان بازارهاي هدف ايده آلي جهت محصولات مزيت دار ايران پيشنهاد گرديده، با اين شرايط قابل تأييد مي باشند كه اولا محصولات از كيفيت بالايي برخودار باشند كه اين خود مي طلبد تا توليد با تكنولوژي مدرن و به روز جهاني صورت گيرد. ثانيا صادرات در قالب يك استراتژي بلند مدت توسعه صنعتي و نهايتا يك استراتژي توسعه صادرات و بازاريابي به انجام برسد.
 
كليد واژه: ايران و صادرات محصولات پتروشيمي، بازارهاي هدف، توسعه صادرات، اولويت بندي بازارهاي هدف